Film Künyesi
Vizyon tarihi: 2024
Tür: Animasyon, Dram
Yapım: Avustralya
Süre: 94 dakika
Imdb Puanı: 7.8
Oyuncular: Sarah Snook, Jacki Weaver, Eric Bana
Yönetmen: Adam Elliot
“Yazı spoiler içermektedir.”
“…ama o günden bu yana geçen yıllarda en kötü kafeslerin kendimiz için yarattığımız kafesler olduğunu öğrendim. Sen kendine bir kafes yarattın Gracie. Kafesin hiçbir zaman kilitlenmedi ama korkuların seni tutsak etti.”
Evlerini sırtında taşıyan salyangozlar, spiral şeklinde olan ve kendileri tarafından katman katman oluşturulan bir kabuğa sahiptir. Salyangoz kabuğu temelde korunmanın bir biçimidir. Zayıf bir bedene sahip olan salyangozlar sert kabuğu olmadan savunmasızdır. Memoir of a Snail animasyonu, salyangozlarla ortak savunmasızlık hissini taşıyan, onlara yoğun ilgisi olan ve onlar gibi kendi etrafına sert bir kabuk ören Gracie’nin hikayesini anlatmaktadır.
Hayata annelerini kaybederek gözlerini açan ikiz kardeş; Gracie ve Gilbert… Daha anne karnındayken hayatlarının trajik bir öyküye evrildiğinin işaretlerini babalarının geçirdiği trafik kazası sonrası yürüme kabiliyetini kaybetmesi ve çalışamayacak duruma gelmesiyle görmekteyiz. Annelerinin yokluğuyla mücadele ederken babalarının da bakımını üstlenmek zorunda kalan iki minik çocuk, en büyük desteği birbirlerinde ve okudukları kitaplarda bulmuşlardır. Yarık dudak rahatsızlığıyla dünyaya gelen Gracie, ameliyat geçirmesine rağmen yüzü tamamen normale dönmediği için arkadaşları tarafından zorbalığa maruz kalmıştır. Bu günlerde tek destekçisi olan kardeşi Gilbert’in ateş yakmaya olan ilgisini sürekli yanık kokmasından ve patlayıcı nesnelerle içli dışlı olmasından anlamaktayız. Kişinin isteyerek ve tekrarlayan şekilde yangın çıkarma dürtüsüne karşı koyamaması ile ortaya çıkan bir kontrol bozukluğu olarak bilinen Piromani, genellikle çocukluk travmaları, aile içi şiddet, ihmal ya da duygusal yoksunluk gibi nedenlerle ortaya çıkmaktadır. Gilbert’in durumu düşünüldüğünde anne kaybının, babasının hastalığının, kendi bakımlarını karşılamak zorunda olduklarından dolayı meydana gelen ihmalin Piromani oluşumuna zemin hazırladığı söylenebilmektedir.
Erkek ikizi Gilbert için “İki ayrı ruhumuz ama tek kalbimiz var.” cümlesini kuran Gracie, doğumlarında annelerini kaybetmelerine, ardından Grace’in hastalığı yüzünden zor zamanlar geçirmesine ve babalarının bir alkol bağımlısı olmasına rağmen kardeşiyle babalarının ölümüne kadar küçük şeylerden haz aldıkları mutlu bir yaşama sahiptir. Stop-motion animatörü olmak isteyen Grace ve Paris sokaklarında, ateş soluyan bir şovmen olmak isteyen Gilbert’ın yolları çok sevdikleri babalarının ölümüyle maalesef ki ayrılır. İki kardeş farklı ailelere evlatlık olarak verilirler. Gilbert’ın yeni ailesi elma satan, tarikatçı bir dini bir gruptur. Grace’in ailesi ise akşamları swing partilere giderek onu yalnız bırakan, kişisel gelişime takıntılı bir çifttir. Gilbert ve Grace’i ayrı geçirdikleri seneler boyunca teselli eden tek şey birbirleriyle mektuplaşmaktır.
Gün geçtikçe Gracie, hayatının zorlukları karşısında mücadele etmekte zorlanmaya ve psikolojik olarak sıkıntılar yaşamaya başlamıştır. Salyangozlar gibi etrafına bir kabuk örerek bu kabuğun içinde saklanmaya çalışmaktadır. Sosyal anlamda dış dünyayla ilişkisi yok denecek kadar azdır. Salyangozlara olan ilgisi takıntı halini almış ve parasının çoğunu salyangozlarla ilgili nesnelere harcamaya başlamıştır. Bu durum istifçilik seviyesine kadar ilerlemiştir. Hayatında heyecan duygusunu hissedemedikçe kleptomanisi başlamıştır, ürünleri çalarken yakalandığı durumların içerisinde bulmuştur kendisini. Gilbert’in onu evlat edinen ailesinin kilisesini yaktığı ve bu yangında hayatını kaybettiği haberini aldıktan sonra ise yeme bozukluğu yaşamaya başlamış, kimi zaman tıkınırcasına yiyerek acısını unutmaya çalışmıştır. Evlendiği kişinin insanların vücutlarındaki yağlara olan ilgisi sebebiyle sürekli ona yemek yedirdiğini fark etmesiyle evliliğini bitirmiş, bu durum da zaten sınırlı olan sosyal çevresinin iyice küçülmesine neden olmuştur. Kleptomani maddi değeri olmadığı, kişisel kullanım için gereksinim duyulmadığı halde, nesnelere yönelik çalma dürtüsüne kişinin kendini kontrol edemediği psikolojik bir rahatsızlık olarak karşımıza çıkmaktadır. Bu rahatsızlık için risk faktörlerinden birisi de alkol ya da başka bir madde kullanım bozukluğu olan bir ebeveyne sahip olmaktır. Babasının alkol bağımlısı olması Gracie’yi risk grubuna sokmuştur. İstifleme hastalığı ise gereksiz eşyaların biriktirilmesiyle karakterize edilen ve duygusal nedenlere dayanan bir rahatsızlıktır. Depresyon, psikoz, sevgi eksikliği ve kariyer sorunları gibi faktörler bu hastalığın altında yatan nedenler arasında yer alır. Kişiler, sevgi eksikliğini veya diğer sorunları telafi etmek için eşyalarla duygusal bağ kurarlar ve atmakta zorlanırlar. Bu durum, zamanla yaşam alanlarının daralmasına neden olmaktadır. Gracie’nin sosyal olarak destekleyici bir ortama sahip olmaması salyangozlara ve nesnelere fazla anlam yüklemesine neden olarak istifçiliğe zemin hazırlamıştır. Yeme bozukluğunun oluşmasındaki temel sebeplerden bir tanesinin özgüven eksikliği olduğu düşünülmektedir. Temelde beslenme ve yeme bozukluğu olan kişi yiyerek ya da yemeyerek hayatını ve duygularını kontrol etmeye çalışır. Bu durum çoğu zaman kişinin hayatı ve çevresinde olup bitenlerle ilgili ne kadar güvensiz hissettiği ile de ilgilidir. Gracie, hayatında olan bitenlere karşı kontrolü kaybettiğini düşündüğünden duygularıyla başa çıkmakta zorlanmakta ve bu nedenle yemek yiyerek bu kontrolü ele almaya çalışmaktadır.
Filmin en güçlü karakteri olan Pinky, Gracie’nin hayatındaki belki de tek renktir. Fakat onun da hayatını kaybetmesiyle Gracie daha depresif bir döneme girmiştir. İntihar etmeyi düşünürken Pinky’nin ona bıraktığı mektupla birlikte ayağa kalkma çabasına giren Gracie’nin hayatını düzene sokmaya başladığını görmekteyiz ve film Gracie’nin yaptığı stop-motion çalışmasıyla hikayesini sonlandırmaktadır.
“Filme ilişkin izlenimlerim”
Kariyerinin çoğunda stop-motion filmler üreten Elliot’un bir diğer başarılı animasyonu Mary and Max, yine benim tarafımdan geçtiğimiz sayılarda incelenmiştir. Elliot’un ikinci uzun metrajlı filmi olan Memoir of a Snail, kendisine yönelik olan yüksek beklentinin karşılığını vermiştir. Yetişkin animasyonlarından keyif alan izleyiciler mutlaka Gracie ve Gilbert’in hikayesine göz atmalıdır. İyi seyirler…
Tuğçe UYSAL
Uzman Psikolojik Danışman
