YENİ SAYI Psikolektif + 29 · Haziran 2026 · 5 film, 3 kitap, 1 oyun Sayıyı aç
Persona · Sayı 7 Duygular
Yazı 6 / 16
PDF'te aç
06 · DUYGULAR

Kişiler Arası İlişkilerde Duyguları Yönetme Becerileri

İnsanların günlük hayatta yaptıkları temel davranış kalıplarını şekillendiren ana etmenler duygular ve düşüncelerdir. Duygu; bireyle ilgili olan kişisel yaşam deneyimlerini, kişinin bu yaşam deneyimlerindeki olaylarla ilişkili olarak neler yapabileceğini, genel bağlamın değerlendirmesini içine alan ve tanımlanabilir dönemleri de olan bir kavramdır. Bireyin hâlihazırdaki duygularını anlaması, ifade etmesi ve yönetmesi içsel dünyasından günlük hayattaki kişiler arası ilişkilerine kadar her durumda kendisi ve iletişimde bulunduğu kişiler açısından oldukça önemlidir. Bu durum aynı zamanda bireyin psikolojik iyi oluş halini korumasına da yardımcı olmaktadır.

Kişiler Arası İlişkilerde Duyguları Yönetme Becerileri

Duygu yönetimi becerileri; kişiler arası ilişkilerde önemli bir işleve sahip olan duyguları kontrol altına alıp onları düzenleme, duyguları olduğu gibi ifade edebilme, olumsuz duygularla başa çıkabilme ve öfke yönetimini yapabilmeyi kapsamaktadır. Duyguların etkili bir şekilde yönetilmesiyle beraber birey, şimdi ve burada olarak anı yaşama bilincinde kalır ve yaşanılan andan uzaklaştıran durumları fark edebilmektedir. Diğer bir şekilde ifade etmek gerekirse de bu süreç, duygularının farkında olup onları tanımak ve yönlendirebilmek, duygulara uyum sağlama becerilerine sahip olup onları etkili bir şekilde kullanma süreci olarak bireyin duygusal olgunluğa kavuşmasıdır.

Duyguların yönetimi için bireyin Goleman’a göre, beş yeterlilik boyutuna sahip olması gerekmektedir. Bu boyutlar; kendini kontrol etme, güvenilirlik, vicdanlılık, uyumluluk ve yenilikçiliktir. Duygu yönetimi ayrıca kavramsal olarak beş alt alana sahiptir. Bu alt alanlarında ise özdenetim, özbilinç, iletişim, sosyal beceriler ve empati yer almaktadır. Kişiler arası ilişkilerde duygu yönetimi konusunda iyi bir etkileşimin kurulup devam ettirilebilmesi için duygu yönetiminin bu alt alanlarında bireyin kendisini geliştirip ilerlemeler göstermesi gerekmektedir. Özdenetim; bireyin duygusal kazanımlarını kontrol edip yönlendirmesi ve tepkilerini mantıklı bir şekilde vermesidir.

Kişiler Arası İlişkilerde Duyguları Yönetme Becerileri

Özbilinç; bireyin kendini olumlu ve olumsuz yanlarıyla tanıması ve duygularının farkında olmasıdır. İletişim; etkili iletişim kanallarını kullanıp gelen taleplere olumlu, destekleyici ve motivasyonel olarak olumlu dönütler vermeyi kapsamaktadır.

Sosyal beceriler; bireyin sahip olduğu yetenekleri sergileyip diğer bireylerin de sahip olduğu ilgi ve yeteneklerin farkına varıp geliştirilebilmesi için etkin faaliyetlerde bulunup doğru iletişim kurmaktır. Son olarak empati ise bireyin karşıdaki insanın duygularını önemseyip, tanımak ve karşıdaki bireyin yerine kendisini koymaktır.

Duygu yönetimi son zamanlarda kişiler arası ilişkilerde, günlük hayatta ve çalışma hayatında dikkat çeken bir kavram olarak ön plana çıkmaktadır. Kişinin psikolojik iyi oluş hali için başta olumsuz duyguları kontrol altına alabilmenin, olumlu insan ilişkileri kurabilmenin ve sürdürebilmenin önemi büyüktür. Bu alanda daha çok alıştırma ve çalışmalar yapılmasının gerekliliği ortadadır.

Hatice Vildan Yıldız Yazarın tüm yazıları →