İlerlemenin ve gelişmenin en önemli yapı taşlarından biri de eğitimdir. Bir ülkenin gelişmişlik düzeyi hakkında eğitim sistemi birçok ipucu taşır. Günümüzde gelişmiş ülkelerin eğitim sistemleri hakkında birçok şey söylene gelmiştir. Bu yazıda farklı ülkelerin eğitim sistemlerindeki farklılıkları, dikkat çeken yönleri aktarmaya çalışacağım.
İngiltere’de eğitimden yeterince verim alınamadığı sebebiyle “Bağımsız Okullar” projesi merkezi hükümet tarafından hayata geçirilmiş. Bu proje ile birlikte eğitimdeki gelişmenin artması hedeflenmiştir. İngiltere’de okullar yerel yönetimler tarafından desteklenir ve gerekli tüm ihtiyaçlar yerel yönetimler tarafından karşılanır; ancak bağımsız okulların tüm ihtiyaçları merkezi hükümet tarafından karşılanıyor ve bir bölgede bağımsız okul açılması için gerekli 100 sayfalık bir dosya sunulması şartı var. Bağımsız okullar projesi kapsamında açılan okulların programında farklı dil eğitimi, fiziksel aktivitelerin fazlalığı yer almaktadır. Ayrıca okul idarecilerinin harcama konusunda daha esnek davranabilmesi, kendi öğretmen kadrolarını belirleyebilmeleri, bağımsız okulların dikkat çeken özellikleri arasında.
Öğrenci kabulü ise diğer devlet okullarına nazaran daha esnek. Öğretmen olma kriterleri zor olduğu için, İngiltere’de ciddi bir öğretmen ihtiyacı var. Ayrıca yeni öğretmenlerin ilk görev yılının ardından görevi bırakmaları da öğretmen ihtiyacının artmasına neden olmaktadır.
Amerika’da ise Charter olarak adlandırılan yeni okullar revaçta. Charter adı verilen yeni okullar özel işletme ile idare edilen devlet okulları. Okullardaki eğitim ücretsiz ve başarı odaklı bu okullar, başarısız çocuklar yetiştirmeleri halinde kapanma riskiyle karşı karşıyalar. Eğitim sekiz-on kişilik küçük sınıflarda verilmekte. Programların düzenlenmesine ve müfredatın işleyişine okul yönetimi karar vermekte. Ancak müfredattan uzaklaşma durumu tespit edilirse ve bu durum kendisini düşük başarı ile birlikte gösterirse okulların kapatılma riski ortaya çıkmaktadır.
Bu sisteme karşı çıkan eğitim bilimcileri ise özelleştirmeye karşı oldukları için Charter okullarını desteklemiyorlar. Aslında durum sadece özelleştirmeyle sınırlı da değil, eğitim bilimcilere göre Charter okullarında öğretmenler test sonuçları iyiyse başarılı, kötüyse başarısız olarak görülüyor. Ve öğretmenlerin bu şekilde görülmesi kabul edilebilir bir durum değil. Ve yine eğitim bilimcilere göre Charter okullarını destekleyenler gücü ve parayı ellerinde bulunduran kesimler. Öğretmenlerin öğrenci yetiştirmedeki önemi Amerika’da iyi bilinmektedir ve bilindiği üzere Amerika’da öğretmenlere, “yılın öğretmeni” ödülü Washington tarafından verilmektedir.
İncelemedeki bir başka ülke ise Japonya. Japonya’da eğitim zorunlu altı yıllık ilk okul, ardından üç yıllık orta okul ve son olarak 3 yıllık bir lise eğitiminden oluşmakta. Orta okul eğitimi bittikten sonra öğrencilere liselere giriş sınavına, lise eğitimi bittikten sonra da öğrenciler sözlü ve yazılı sınavdan oluşan üniversite giriş sınavına girmektedir. Japonya’daki her okulda bir hemşire görevli olarak çalışır ve sağlık problemi yaşayan öğrencileri muayene eder, gerektiğinde doktora yönlendirmeyi yapar. Japonya’da doğal kaynaklar kısıtlı olduğu için fen ve teknoloji alanına bir yönelim söz konusudur ve fen ve teknoloji alanındaki çalışmalar hükümet tarafından desteklenmektedir. Japonya Japonya’da üniversite bölümleri arasında bir uzmanlaşma durumu söz konusu. Örneğin kimya alanının alt dallarında eğitim alabilirsiniz (İnorganik kimya alanında eğitim almak gibi).
Son olarak Singapur eğitim sisteminin farklı yönlerini inceleyeceğim. Singapur’da eğitimin temelinde teknoloji yer almaktadır dersek yanılıyor olmayız.
Zira, Singapur’da eğitimde teknolojinin önemi her fırsatta vurgulanmaktadır. Singapur’daki eğitim sistemi öğretmen merkezli olmaktan çıkmıştır. Singapur’daki eğitim sistemi, öğretmenlerin bilgi almayı kolaylaştırıcı bir rolde bulunmaları gerektiğiyle ilişkilidir. Örneğin öğrenciler derste soru sormak istediklerinde o günün konusuyla ilişkilendirilmiş etiketi kullanarak sorularını dersi veren öğretmene telefonları aracılığıyla sorabiliyorlar. Ve öğretmen de gelen soruları sınıfta yer alan ekranda görebiliyor. Böylelikle ekrana gelen sorulara çözüm üretebiliyor, sorulan sorular üzerinde gerektiğinde yoğunlaşılabiliyor.
Birbirinden farklı 4 ülkenin, farklı eğitim modelleri hakkında bilgi vermeye çalıştım, yazının karşılaştırılmalı bir bilgi yığını olmasından çok karşılaştırmayı, gözlemlemeyi okuyucuya bırakan bir çalışma olmasını istedim.
Eğitim’de değişim, gelişme ve yenilikler görüldüğü üzere birçok ülkenin gündeminde, asıl önemli olan ise bunun nasıl sağlandığı ve neler getirdikleri.