NÖROBİLİMCİLER KÖTÜMSERLİĞİN KAYNAĞINI ORTAYA ÇIKARDI

Beynin “kaudatnükleus* bölgesinin uyarılması, karar vermeyi etkileyen negatif bir perspektif oluşturuyor.

Tarih: 9 Ağustos 2018

Kaynak: Massachusetts Teknoloji Enstitüsü

Özet: Nörobilimciler kaudat çekirdeğini uyarmanın akıldışı kararlar vermeye yol açan negatif ruh hâllerine neden olduğunu gösterdiler. Kaudat çekirdeğini uyarmak, hayvanların bir durumun olası olumsuz sonuçlarına, potansiyel yararından daha fazla önem vermesine neden oluyor.

Anksiyete veya depresyon gibi nöropsikiyatrik bozuklukları olan pek çok hasta, mevcut durumun olası olumsuz yönüne, potansiyel yararından daha fazla odaklanmalarına neden olan negatif ruh halleri yaşamaktadır.

Massachusetts Teknoloji Enstitüsü (MIT) nörobilimcileri bu tip kötümser ruh halini meydana getiren beyin bölgesinin yerini belirlediler. Hayvanlarla yapılan testlerde, kaudat çekirdeği olarak bilinen bu bölgenin uyarılmasının, hayvanların daha olumsuz kararlar vermesine neden olduğunu ortaya çıkardılar: Hayvanlar bölgenin uyarılmadığı zamana kıyasla, bir durumun olası zorluklarına, yararından çok daha fazla önem verdi. Bu kötümser karar verme modeli,ilk uyarımdan sonraki gün boyunca devam edebilmektedir.

Bulgular, bilim insanlarının depresyon ve anksiyetenin felce uğratan etkilerinin, nasıl ortaya çıktığını daha iyi anlamalarına yardımcı olabilir ve bilim insanlarına yeni tedavi yöntemleri geliştirmede rehberlik edebilir.

MIT’ in McGovern Beyin Araştırmaları Enstitüsü üyesi ve çalışmanın başyazarı olan, MIT profesörü Ann Graybiel, “Neuron” un 9 Ağustos’taki sayısında “Anksiyete, depresyon veya ikisinin karışımı için bir vekalet makamı bulmuş gibi hissediyorduk.”dedi.“Bu psikiyatrik problemleri tedavi etmek hâlâ çok zor.”

Makalenin başyazarları, McGovern Enstitüsü araştırma üyeleri, duyguları ve duyguların beyin tarafından nasıl kontrol edildiklerini çalışan Ken-ichi Amemorive Satoko Amemori’dir. Ayrıca veri analizinde uzman olan, McGovern Enstitüsü araştırmacısı Daniel Gibson da makalenin yazarlarından biridir.

 

Duygusal Kararlar:

Graybel’in laboratuvarı daha önceden, yaklaşma-kaçınma çatışması olarak bilinen, özel bir karar verme mekanizmasının altında yatan sinirsel devreyi tespit etmişti. Bir seçimin hem pozitif hem negatif unsurlarının gözden geçirilmesini gerektiren bu tip kararlar, bir hayli kaygıya neden olma eğilimindedir. Ayrıca, Graybel’in laboratuvarı kronik stresin bu tür bir karar vermeyi önemli ölçüde etkilediğini göstermiştir: Daha fazla stres genellikle hayvanları yüksek riskli, yüksek karşılığı olan seçeneklere yönlendirmektedir.

Yeni çalışmada araştırmacılar depresyon, anksiyete veya obsesifkompulsif bozukluğu olan kişilerde sıklıkla görülen bir etkiyi yeniden üretip üretemeyeceklerini görmek istediler.Bu hastalar, olumsuz düşüncelerle baş etmek ve mevcut bir durumun olası olumsuz sonuçlarına daha fazla ağırlık vermek için tasarlanmış ritüel davranışlarda bulunma eğilimindedirler. Araştırmacıların şüphelerine göre, bu tür olumsuz düşünme şekli, yaklaşma-kaçınma karar verme mekanizmasını etkiliyor olabilir.

Bu hipotezi test etmek için araştırmacılar, hayvanlara hoş olmayan bir uyaranla (yüze hava verilmesi) eşleştirilen bir ödül (meyve suyu) verirken küçük bir elektrik akımıyla, duygusal karar vermeyle bağlantılı olan beyin bölgesi, kaudat çekirdeğini uyardılar.Her bir denemede ödülün caydırıcı uyarana oranı farklıydı ve hayvanlar ödülü kabul edip etmeyeceklerini seçebilirdi.

Bu tür bir karar verme, maliyet-fayda analizini gerektirir. Ödül, verilen güçlü havayı dengeleyecek kadar fazlaysa hayvanlar ödülü kabul etmeyi seçecektir ancak bu oran çok düşük olduğunda ödülü reddederler. Araştırmacılar kaudat çekirdeğini uyardığında, maliyet fayda hesaplaması çarpık hâle geldi ve hayvanlar daha önceden kabul edebilecekleri kombinasyonlardan kaçınmaya başladı.Bu durum, uyarılma sona erdikten sonra bile devam etti ve bir sonraki gün de görülebildi, bu noktadan sonra kademe kademe ortadan kayboldu.

Bu sonuç, hayvanların daha önceden istedikleri ödülün değerini düşük görmeye başladıklarını ve caydırıcı uyarının maliyetine daha fazla odaklandıklarını göstermektedir. Graybiel, “Bir taklidini yaptığımız bu durum, faydaya göre maliyetin bir tahminini içeriyor.”dedi.

 

Hassas Bir Denge

Araştırmacılar karar verme modelleri değiştiğinde, kaudat çekirdeğindeki beyin dalgası aktivitesinin dedeğiştiğini buldular. Graybiel, Amemori tarafından keşfedilen bu değişikliğin, beta beyin dalgasında olduğunu ve hayvanların veya hastaların ilaç tedavisine yanıt verip vermediklerini izlemek için bir biyobelirteç görevi görebileceğini belirtiyor.

Graybiel şimdi, depresyon ve anksiyete hastalarını incelemek için McLean Hastanesi’nde psikiyatristlerle çalışıyor. Hastaların beyinlerinin yaklaşma-kaçınma karar verme süreci boyunca neokorteks ve kaudat çekirdeğinde anormal etkinlik gösterip göstermediğini görmek istiyor. Manyetik Rezonans Görüntüleme (MRG) çalışmalarıyla, kaudat çekirdeğiyle bağlantılı olan prefrontal korkteksin iki bölgesinde anormal aktivite olduğu kanıtlanmıştır.

Kaudat çekirdeğinin ruh hâlini düzenleyen limbik sisteme bağlı bölgeleri vardır beynin motor alanlarına, döpamin üreten bölgelere bilgi gönderir.

Graybiel ve Amemoribu çalışmada kaudat çekirdeğinde görülen anormal aktivitenin bir şekilde dopamin aktivitesini bozabileceğine inanıyor.

Graybiel, birçok devrenin dahil olmuş olması gerektiğini belirtiyor. “Ancak görünüşe göre o kadar hassas bir şekilde dengelenmişiz ki sistemimizde küçük bir değişiklik, davranışlarımızı hızla değiştirebilir.”

*Beyin yarımkürelerinin iç kısmında yer alan, beyin bazal çekirdeklerinden biri.

İngilizce aslından Türkçe’ye çeviren, Begüm SEVİL

Kaynak: https://www.sciencedaily.com/releases/2018/08/180809112545.htm

Bunları da sevebilirsiniz

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir